एन पासाँ: शेजारच्या चौकटीतील प्यादा का गायब होतो
कधी प्यादा रिकाम्या चौकटीत तिरपा जातो आणि शेजारचा प्यादा गायब होतो. हे वैध एन पासाँ मारणे आहे. फक्त मोहऱ्यांची मांडणी न पाहता प्रतिस्पर्ध्याची शेवटची चाल लक्षात घे. दुसऱ्या चालीने आलेल्या समान स्थितीला हा हक्क मिळत नाही.
या लेखात
फक्त शेजारी नव्हे, शेवटची चाल तपास
सामान्य प्याद्याचे मारणे लक्ष्याच्या भरलेल्या चौकटीत संपते. इथे लक्ष्य नुकतेच सुरुवातीच्या रांगेतून दोन चौकटी पुढे येऊन प्याद्याशेजारी थांबले. तो एक चौकट चालला असता तसे मारतोस. पांढऱ्यांसाठी साधारण पाचव्या ते सहाव्या रांगेत; काळ्यांसाठी चौथ्या ते तिसऱ्या. एक पाऊल येणारा शेजारचा प्यादा असा मारता येत नाही.
उदाहरण सुरुवातीपासून पाहा
पांढरे e2–e4 आणि काळे a7–a6; मग पांढरे e5 पुढे जातात. d7–d5 काळा प्यादा शेजारी आणते. आता e5–d6 रिकामी d6 असूनही d5 वरील प्यादा काढते. a7–a6 फक्त शिकवण्याची स्थिती तयार करते: हा नियमाचा दाखला आहे, सुरुवातीच्या चालींचा संच नाही.
पुढे ढकलू नकोस; राजाची सुरक्षितता तपास
संधी फक्त दोन चौकटींच्या चालीला लगेच उत्तर देताना असते. बुद्धिबळात मारणे बहुधा ऐच्छिक असल्याने नकार देता येतो. पण स्वतःची दुसरी चाल झाल्यावर या मारण्याला परत जाता येत नाही. स्वतःच्या राजाचा मार्ग उघडणे दुसरा सापळा. पांढरा राजा e1, प्यादा e5 आणि काळा हत्ती e8 असल्यास e स्तंभ सोडल्याने राजा उघडा होतो. विशेष प्याद्याचा नियम राजा शहात ठेवू देत नाही.
सराव: गेलेला प्यादा समजाव
शेवटच्या पावलाआधी थांब. प्रारंभ, गंतव्य आणि काढलेल्या प्याद्याची चौकट सांग, मग पटावर तपास. सरावात पहिली चार पावले पुन्हा कर, पण मारण्याऐवजी दुसरी वैध चाल कर: काळ्यांच्या उत्तरानंतर e5–d6 उपलब्ध नसावे. तीन प्रश्न: दोन चौकटींची चाल झाली का, मी लगेच उत्तर देतोय का आणि राजा सुरक्षित राहील का?
नियम आणि स्रोत
नियम तपासण्यासाठी आणि विषयाचा पुढे अभ्यास करण्यासाठी हे दुवे वापर.