DUEL Wiki
Primi passi

Cumu ghjucà à dama 8×8: dispusizione, catture è dame

Queste sò e regule di a dama russa. A variante internaziunale 10×10 è a dama inglese o americana anu regule sfarente; ùn e mischjà.

In st'articulu
  1. A scacchera è a pusizione iniziale
  2. Mosse senza cattura è risultatu
  3. Dama: presa ubligatoria è salti à l'arretru
  4. Sequenze di presa in dama: prumuzione è dopu
  5. Dame vulante: sceglie a casella d'arrivata dopu à una presa
  6. Prumuzione tranquilla: perchè a seconda mossa di una dama deve aspettà
  7. Devi piglià u più di pezzi? Scelta secondu e regule
  8. U bluccu in dama: vince senza a presa finale
01

A scacchera è a pusizione iniziale

Dui ghjucadori principianu cù 12 pedine ognunu nant’à una scacchera 8×8. Aduprà solu e 32 caselle scure, cù un angulu scuru à manca. I bianchi occupanu e prime trè file; i neri l’ultime trè. E duie file di mezu sò viote. I bianchi ghjocanu prima, po i turni si alternanu. Da u latu biancu, e culonne sò a–h è e file 1–8; girà a vista ùn cambia i nomi di e caselle.

VEDILU NANT'À A TOLAc3d4
Pusizione di partenza
Mossa 1 di 5
c3–d4: i bianchi avanzanu una casella viota in diagonale.
Esempii nant'à a tola
02

Mosse senza cattura è risultatu

Una pedina avanza una casella viota in diagonale senza catturà; ùn pò fà una mossa simplice in daretu. E catture sò ubligatorie è ponu andà in daretu. Ghjunghje à l’ultima fila per diventà una dama à longa portata. Vinci catturendu o bluccendu tutti i pezzi avversi: ùn avè mosse legale hè una disfatta, à u cuntrariu di u stallu à scacchi. A patta pò vene per accordu, ripetizione o regule particulare di finale. Verificà u cuntrollu di tempu nanzu di ghjucà.

03

Dama: presa ubligatoria è salti à l'arretru

A mossa tranquilla di una pedina và in diagonale in avanti, versu una casella scura viota è adiacente. Per piglià, un pezzu avversariu deve stà in diagonale accantu, cù una casella viota subitu al di là. Salta issu pezzu finu à a casella viota. Cuntrolla e quattru diagonali: a pruibizione di a mossa tranquilla à l'arretru ùn pruibisce micca a presa à l'arretru. Una casella d'arrivata occupata rende u saltu impussibile.

Ùn fighjà micca solu u pezzu chì tù avia previstu di move. Cuntrolla tutti i to pezzi, poi e risposte ubligatorie di l'avversariu dopu à a to scelta. Un avanzu senza cura pò permette una presa cù altri salti. E regule russe permettenu una scelta trà prese diverse; piglià u numeru massimu ùn hè micca ubligatoriu. Ma a sequenza scelta deve esse compia. Ùn applicà micca sta distinzione à e regule brasiliane o internaziunale.

Fà a presa, poi prova « Presa ubligatoria » è « Una pedina piglia à l'arretru ». Prima di ogni mossa contr'à un bot, dumanda ti induve un pezzu nemicu adiacente hà una casella viota al di là. Rivisita dopu una presa à l'arretru mancata. Pratica à vede da per tè l'opzioni legale, ancu quandu a messa in risaltu di e mosse aiuta.

VEDILU NANT'À A TOLADama: presa ubligatoria è salti à l'arretru
04

Sequenze di presa in dama: prumuzione è dopu

Una pedina salta un pezzu avversariu adiacente finu à a casella viota subitu al di là. Una dama vulante pò attraversà caselle diagonali viote finu à un avversariu, saltallu è sceglie una casella viota più in là. Cuntrolla s'ellu ci hè un'altra presa dopu à ogni saltu; cambià direzzione hè permessu. U listessu pezzu avversariu ùn pò micca esse pigliatu duie volte, è i pezzi pigliati restanu ostaculi finu à a fine di tutta a sequenza.

A pedina di u Biancu principia nant'à f6; u Neru hà pezzi nant'à e7, b6 è h8. Prima ella salta f6–d8 sopra à e7. Nant'à d8 ghjunghje à l'ultima traversa è diventa una dama. Avà un altru bersagliu hè visibile longu à d8–c7–b6–a5. A dama deve cuntinuà finu à a5, pigliendu b6. Tutta a sequenza f6–d8–a5 hè una mossa; u Neru ùn risponde micca trà i salti.

Firmà si nant'à d8 hè illegale perchè a presa cuntinueghja. In DUEL, scegli f6 cum'è partenza è a5 cum'è destinazione; u mutore face i dui salti. Un errore hè di vede a prumuzione ma di mancà a nova presa à longa portata. Un altru hè di caccià mentalmente troppu prestu i pezzi pigliati è d'inventà un percorsu à traversu elli. Cuntrolla tuttu u percorsu, poi paraguneghja u materiale chì ferma è a sicurità di a casella finale.

Ripiglia a sequenza è nomina u mumentu di a prumuzione. Dopu apri « Duie prese in una mossa » è « Dama vulante ». Contr'à un bot, ùn fighjà micca solu e to sequenze ma ancu e prese ubligatorie chì tù poi offre à l'avversariu. Un sacrifiziu pò apre una cuntinuazione utile, ma u calculu deve cunfirmà u so valore. Truva ogni saltu prima di tuccà, invece d'induvinà a destinazione.

VEDILU NANT'À A TOLASequenze di presa in dama: prumuzione è dopu
05

Dame vulante: sceglie a casella d'arrivata dopu à una presa

Una pedina bianca diventa dama nant'à l'ottava traversa. Move a pedina da a7 à b8. Una dama pò andà in avanti è in daretu longu à una diagonale, à traversu ogni numeru di caselle viote.

A dama a1 di u Biancu vede a pedina d4 di u Neru longu à a diagonale libera b2–c3. Al di là di u bersagliu, e5, f6 è g7 sò viote; un altru pezzu neru occupa h8. A dama deve piglià d4 è pò finisce nant'à una di ste trè caselle. Ùn pò micca saltà i dui pezzi neri in una volta: ùn ci hè micca una casella di a tola al di là di h8. Ùn circà micca cuntinuazioni fora di a tola.

VEDILU NANT'À A TOLADiventà dama
VEDILU NANT'À A TOLADame vulante: sceglie a casella d'arrivata dopu à una presa
06

Prumuzione tranquilla: perchè a seconda mossa di una dama deve aspettà

A pedina di u Biancu hè nant'à c7 è quella di u Neru nant'à h6. U Biancu ghjoca c7–b8 è diventa una dama. U Biancu avanza versu l'ottava traversa; u Neru versu a prima. Per esempiu, una pedina nera nant'à b2 pò ghjunghje in modu tranquillu à a1 o c1 è prumove ancu ella. U culore di a casella ùn cambia micca: tutte appartenenu à a reta diagonale ghjucabile.

A prumuzione hè accaduta nant'à b8, ma ùn dà micca duie mosse consecutive. U Neru risponde h6–g5, a so sola mossa legale quì. Solu avà a dama di u Biancu pò andà più luntanu: b8–g3 longu à a diagonale libera c7, d6, e5, f4. A dama guadagna e so nuove capacità subitu ma l'usa à u so prossimu toccu. A dimostrazione mostra l'ordine di e mosse, micca un pianu di finale particulare.

S'è una pedina ghjunghje à l'ultima traversa durante una presa è un'altra presa hè dispunibule, e regule russe cuntinueghjanu a listessa sequenza cum'è dama. Un'arrivata tranquilla finisce a mossa. Dumanda « hè digià una dama? » à parte da « di quale hè u toccu? ». Prima d'avanzà, fighja tutta a tola: s'è un altru di i to pezzi deve piglià, un percorsu di prumuzione liberu ùn permette micca una mossa tranquilla invece.

VEDILU NANT'À A TOLAPrumuzione tranquilla: perchè a seconda mossa di una dama deve aspettà
07

Devi piglià u più di pezzi? Scelta secondu e regule

U nome di u ghjocu conta. Esigenze di presa diverse ponu valè nant'à a listessa tola 8×8. E regule russe permettenu una scelta senza priorità per u numeru o a qualità di i pezzi pigliati; e regule brasiliane esigenu u numeru massimu. Quandu cambi d'applicazione o d'avversariu, cunferma a variante prima di move. A parolla generale « dama » ùn garantisce micca regule identiche.

E pedine di u Biancu sò nant'à c3 è g3; u Neru hà pezzi nant'à b4, f4, d6 è a7. Prima opzione: c3×a5 sopra à b4, una presa. Seconda: g3×e5×c7 sopra à f4 è d6, duie prese. Tutte e duie sò legali. In u percorsu longu, e5 hè solu una casella intermedia: d6 adiacente è c7 viota esigenu a cuntinuazione. A casella finale c7 ùn face ancu micca prumove a pedina di u Biancu.

A scelta libera ùn rende micca l'opzioni uguali in valore. Dopu à a presa corta, f4 di u Neru pò piglià g3 di u Biancu nant'à h2. Dopu à a longa, b4 pò piglià u c3 chì ferma nant'à d2. Prima di paragunà i guadagni, fighja e risposte ubligatorie è i pezzi chì restanu. A dimostrazione sceglie u percorsu longu per illustrà una sequenza, micca per affirmà senza calculu in più ch'ella hè a megliu mossa di a partita.

Nomina i dui pezzi bianchi di partenza, i numeri di i bersagli è e caselle finali. Prova a mossa corta sana, ristabilisce a pusizione è scegli a longa. Un tentativu g3–e5 ùn duveria micca esse accettatu cum'è una mossa cumpleta. Cuntrolla a risposta di u Neru à ogni opzione, poi enuncia a regula: scegli trà e sequenze cumpleta, ma ùn accorcià micca di manera arbitraria quella chì tù ai scelta. Quessu aiuta ancu cù e pusizioni cumplesse di dame induve u primu saltu piatta altre prese.

VEDILU NANT'À A TOLADevi piglià u più di pezzi? Scelta secondu e regule
08

U bluccu in dama: vince senza a presa finale

U Biancu hà a dama d2 è a pedina b2 contr'à a pedina a3 di u Neru, cù u Biancu à u toccu. U Neru ùn hà micca una surtita tranquilla perchè a so sola casella in avanti, b2, hè occupata. Ma questu ùn hè ancu micca un bluccu cumpletu. c1 viota si trova al di là di b2: à u so toccu u Neru puderia principià a3×c1, prumove è cuntinuà cum'è dama à traversu d2. Un bluccu deve ancu impedisce a presa, micca solu occupà a casella vicina.

U Biancu ghjoca a so dama d2–c1. Avà a3 ùn pò micca andà in b2 nè saltà a pedina di u Biancu, perchè un altru pezzu biancu occupa a destinazione c1. U Neru ùn hà ancu micca una presa à l'arretru, è una mossa tranquilla à l'arretru di a pedina hè pruibita. U Neru à u toccu ùn hà micca mosse legali, dunque u Biancu vince. U pezzu a3 ferma nant'à a tola; a mancanza di muvimentu, micca a sparizione di l'ultimu pezzu, decide u risultatu.

In i scacchi, nisuna mossa legale senza scaccu vole dì stallo è patta. A dama russa dà un risultatu diversu à a dumanda d'ogni ghjornu « nisun locu per move ». Ùn trasferisce micca e cundizioni di fine trà i ghjochi. Nè ogni pusizione stretta hè vintuta: l'avversariu puderia avè una presa longa di dama o una presa à l'arretru di pedina chì apre una surtita.

Prima di a mossa finale, spiega perchè c1 conta. Caccia mentalmente a dama da quì è nomina a presa ristabilita di u Neru. Dopu à avè ripigliatu, verifica trè fatti: u pezzu di u Neru ferma, hè u toccu di u Neru, è a lista di e mosse hè viota. Cù un vantaghju, fighja i pezzi di bordu di l'avversariu è e caselle d'arrivata. Un bluccu cumpletu esige di cuntrollà tutti i pezzi avversarii; solu un pezzu neru hè statu cunservatu deliberatamente quì, cusì chì u risultatu possi esse stabilitu cun precisione.

VEDILU NANT'À A TOLAU bluccu in dama: vince senza a presa finale
Regule è fonte

Aduprà sti ligami per verificà e regule è esplurà u tema più in là.

Cumu sò fatti i materiali d'amparera di DUEL · Signalà una currezzione

Idea seguente

DUEL.

Scacchi & dama

Caricamentu…