Распоред и победа
Играчките полиња се темни, левото блиско аголно поле е исто така темно. Белите ги заземаат првите три реда и ја започнуваат партијата. Победува оној што го лишил противникот од сите пулови или од сите законски потези. Да се затворат пуловите е ист начин да се победи како и да се симнат.
Прост пул и дама
Со еден скок се зема еден туѓ пул. Преку својот не смее да се скока. Ако по скокот има продолжение на бојот, тоа мора да се изведе со истиот пул.
- Простиот pul bez земање odi na edno slobodno pole po дијагоналата napred.
- Простиот pul bie i napred i nazad: go preskoknuva sosedniot туѓ pul na slobodnoto pole веднаш zad nego.
- Damata se dviži po slobodnata дијагоналата na koe bilo rastojanie i go bie оддалчениот pul, избирајќи slobodno pole zad nego.
Земањето e zadolžitelno, izborot e sloboden
Ако барем еден твој пул може да бие, мирен потег е забранет. При неколку целосни маршрути може да се избере кој било: бројот и квалитетот на симнатите пулови не даваат приоритет.
Slobodniot izbor ne dozvoluva da se zapre na sredina od izbranata serija. Проверувај go продолжувањето po sekoe слетување. Praviloto „treba da se zeme najmnogu“ se odnesuva na drugi varijanti, вклучувајќи gi меѓународната i brazilskata dama.
Кога се појавува дама
Običen poteg na posledniot red go završuva potegot i go pretvora простиот pul vo dama. Slednoto дејство e možno po odgovorot na protivnikot.
Pri земање, простиот pul što go dostignal posledniot red vednaš gi dobiva možnostite na dama. Ako ima ponatamušno земање, serijata prodolžuva веќе so dama — duri i ako na krajot taa go napušti posledniot red.
Земените пулови засега остануваат пречка
Vo celosnata serija simnatite figuri se trgaat od tablata duri po завршувањето na бојот. Dodeka serijata trae, preku веќе uddreniot pul ne smee da se skokne vtor pat: тој prodolžuva da ja blokira дијагоналата.
Praznoto pole može povtorno da se премине. Zatoa pri proverka na свртувањето na damata važno e da se razlikuva prazno pole od pole so веќе uddren, no ušte ne simnat pul. Ova često se narekuva pravilo na turskiot udar.
Реми и посебни завршници
Možni se dogovor i pozicija vo koja e nevozmožno da se pobedi. Navedenite limiti ne treba da se sobiraat: se применуваат uslovite na konkretnata završnica.
При контрола до крајот на партијата без додавање секунди, правилата на IDF предвидуваат веднашно реми според прописот во низа мали завршници, со исклучок за очигледна покажана победа. За натпреварот провери ги точките 7.2.7–7.2.10 и неговиот пропис.
| Услов IDF | Ограничување |
|---|---|
| Повторување на позицијата со истиот редослед | Третата појава е реми. |
| Igraat samo dami, bez земања i bez potezi so prosti pulovi | 15 потези. |
| Tri ili повеќе dami protiv edna dama | 15 потези на посилната страна од моментот на појавата на односот. |
| Tri figuri so dama protiv osamena dama na golemata дијагонала | 5 potezi na posilnata strana za postignuvanje pobednička положба. |
| Две дами, дама со прост пул или дама против дама | 5 potezi za postignuvanje pobednička положба. |
| Kaj dvete strani ima dami; materialniot odnos ne se menuva, nema земање ili претворање | Во завршници со 4–5 фигури — 30 потези, со 6–7 — 60. |
Запис, часовник и игра со непосредно присуство
Полето се запишува со буква a–h и број 1–8. Пример за мирен потег е c3–d4; за земање — c3:e5. По потреба се запишуваат меѓуполињата на целата серија.
Во игра со непосредно присуство, намерниот допир на својот пул обврзува со него да се оди, ако тоа е можно; пред поправање предупреди го противникот. Потегот се изведува со една рака. Часовникот и спорните ситуации ги уредува турнирскиот пропис.
Во DUEL играчката варијанта на дама е руската 8×8. Серверскиот часовник, потврдата на резултатот и однесувањето при губење врска се однесуваат на правилата на онлајн-партијата, а не на произволно преместување на дијаграмите.
Извори и редакција
Според официјалните правила на FIDE/FMJD/IDF. Превод и објаснувања на DUEL. Примерите се подготвени за овој прирачник. Датум на проверка на изворите и редакцијата: 26 октомври 2026 г..
Правила на дама-64: руска верзија, членови 2–4 и 7. Бразилските исклучоци од точката 4.16 овде не се применуваат. Проверено на 26 октомври 2026 година.