DUEL Wiki

Wurdboek fan de spiler

Wurdboek fan de spilerTerm → dúdlik foarbyld → útlis op it boerd36

Earst begripe. Dêrnei spylje.

Koarte auteursferklearrings foar de earste kunde. By elke term steane in foarbyld, ferbiningen mei oare begripen en de boarne fan de regel.

Fûn: 36

SkakenSkaak

In oanfal op de kening. De folgjende set moat de skaak opheffe.

Bygelyks

De toer op e1 falt kening e8 oan oer de frije line e.

Skaak
Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenMat

Skaak sûnder wettige ferdigening; de partij einiget mei winst foar de oanfallende side.

Bygelyks

Nei 1.f3 e5 2.g4 Qh4# is de witen mat ferklearre.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenPat

Der is gjin skaak, mar de side dy't oan bar is hat gjin wettige set. Dat is remise.

Bygelyks

Swart: Kh8; wyt: Kf7, Qg6. As swart oan set is — pat.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenRochade

In mienskiplike set fan kening en toer by beholden rjocht en in frij en feilich paad foar de kening.

Bygelyks

By in tastiene koarte rochade giet de wite kening e1–g1, de toer h1–f1.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenSlan en passant

In bysûnder slaan fan in pion daliks nei syn begjinset oer in fjild hinne.

Bygelyks

Nei d7–d5 kin de wite pion e5 antwurdzje mei e5×d6, wêrby d5 fuorthelle wurdt, as de kening feilich bliuwt.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenPionpromoasje

Op de lêste rige wurdt in pion ferfongen troch in dame, toer, loper of hynder fan deselde kleur.

Bygelyks

Op it frije e8 kin de wite pion e7 in hynder wurde: e8=N.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenFoarke

Ien stik falt tagelyk ferskate doelen oan.

Bygelyks

It hynder op c7 falt kening e8 en toer a8 oan.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenPenning

It fuortgean fan in stik iepenet in oanfal op it doel dat derachter stiet; de kening mei net bleatsteld wurde.

Bygelyks

Toer e1, swart hynder e7 en kening e8: by in frije line stiet it hynder yn de penning.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenSintrum

De fjouwer sintrale fjilden d4, e4, d5 en e5; in handige stipe foar de stikken.

Bygelyks

De begjinset e2–e4 nimt e4 yn en iepenet de wei foar loper f1.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenFrije pion

Foar har steane gjin fijannige pionnen op har eigen line en de oanbuorjende linen.

Bygelyks

Wite e5 is in frije pion, as op d6–d7, e6–e7 en f6–f7 gjin swarte pionnen steane.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenOpposysje

It tsjinoer elkoar stean fan de keningen; wa't oan set is, helpt te bepalen wa't wichtige fjilden ôfstiet.

Bygelyks

De keningen e4 en e6 wurde skieden troch fjild e5: dat is de neie rjochte opposysje.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenEinspul

In faze mei in lyts tal stikken; de aktiviteit fan de kening krijt faak in bysûndere wearde.

Bygelyks

Yn in einspul fan kening en pion tsjin kening, kontrolearje it paad nei de promoasje.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenKening

De kening giet nei in oanbuorjend fjild, as dat net oanfallen wurdt. Syn feiligens beheint de tastiene setten fan de hiele side.

Bygelyks

De wite kening e4 kin nei d4, as de swarten dat fjild net oanfalle. Yn it foarbyld stiet de swarte kening fier fuort, op h8.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenDame

De dame giet oer rjochte linen en diagonalen oer elk tal frije fjilden; se kin net oer stikken hinne springe.

Bygelyks

Dame e4 giet nei h4 oer de frije fjilden f4 en g4.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenToer

De toer giet oer fertikale en horizontale linen oant in hindernis. In eigen stik oerspringe of slaan kin net.

Bygelyks

Toer a1 komt op a7 as de fjilden a2–a7 frij binne.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenLoper

De loper giet oer frije diagonalen en bliuwt de hiele partij op fjilden fan ien kleur.

Bygelyks

Loper c1 kin nei g5 oer d2, e3 en f4, as dy fjilden frij binne.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenHynder

It hynder ferskowt twa fjilden lâns ien as en ien fjild lâns de oare. Stikken der tuskenyn hinderje him net.

Bygelyks

Ut de begjinposysje giet hynder g1 nei f3 en springt oer syn eigen pionnerige.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenPion

In pion giet foarút oer de line en nimt op in oanbuorjend fjild diagonaal foarút. Fan it begjinfjild ôf is in set fan twa fjilden mooglik.

Bygelyks

Yn de begjinposysje is e2–e4 tastien: beide fjilden e3 en e4 binne frij. Slaan oer de line wurdt dêrmei net tastien.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenSlan fan in stik

In stik nimt it fjild fan in stik fan de tsjinstanner yn en hellet dat fuort, as sa'n set tastien is. In bysûndere útsûndering foar pionnen is slaan en passant.

Bygelyks

Loper c4 nimt de swarte pion d5 en bliuwt op d5. Oars as by damjen springt er net troch nei e6.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenBeskerming fan in stik

In stik is beskerme as in oar eigen stik syn fjild kontrolearret en op it slaan antwurdzje kin, as de feiligens fan de kening dat net hinderet.

Bygelyks

Toer d1 beskermet hynder d4 oer de frije line. Dat moat kontrolearre wurde foar de ruil op d4.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenÛnbeskerme stik

In ûnbeskerme stik wurdt net stipe troch in oar eigen stik. As der op him oanfallen wurdt, kontrolearje de driging fan slaan en in mooglik antwurd.

Bygelyks

Swarte toer d8 nimt it wite hynder d4 oer de lege line; de wite kening a1 kin net antwurdzje mei in slach op d4.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenÛntdutsen oanfal

It fuortgean fan ien stik iepenet in line foar in oar eigen stik, dat de doelwyt begjint oan te fallen.

Bygelyks

Nei Be2–d3 falt toer e1 oer de iepene line de swarte dame e8 oan. Yn dizze posysje is der gjin skaak.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenÛntdutsen skaak

In ûntdutsen oanfal op de kening: ien stik beweecht, en de skaak oer de frijmakke line jout in oar.

Bygelyks

De loper giet fan e2 nei c4, en toer e1 jout skaak oan de swarte kening e8.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenDûbel skaak

Twa stikken falle de kening tagelyk oan. Ferdigening tsjin sa'n skaak is allinne mooglik mei in set fan de kening.

Bygelyks

Nei Be2–b5 wurdt kening e8 oanfallen troch sawol loper b5 as toer e1. Noch it sluten fan ien line, noch it slaan fan mar ien fan dy stikken is genôch.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenSpies

Op ien line wurde twa doelen oanfallen; it fuortgean fan it foarste iepenet de oanfal op it efterste. As de kening foaroan stiet, is in antwurd op it skaak ferplichte.

Bygelyks

Toer e1 jout de kening e7 skaak. Nei Ke7–d7 komt de swarte toer e8 ûnder har slach.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenÛntwikkeling fan stikken

Ûntwikkeling is it bringen fan stikken fan de begjinfjilden nei nuttich wurk: de striid om it sintrum, de beskerming fan de kening en it gearwurkjen.

Bygelyks

De begjinset Ng1–f3 bringt it hynder yn it spul en jout kontrôle oer e5 en d4. Op himsels wint er gjin materiaal.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenIepen line

In line sûnder pionnen fan beide siden. Dy kin in wei foar de toer wurde, mar oare stikken beheine de set noch altiten.

Bygelyks

Op line a steane gjin pionnen en gjin oare hindernissen: toer a1 kin a7 ynnimme.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenHealiepen line

In line dêr't gjin eigen pionnen op steane, mar wol in pion fan de tsjinstanner. Sa'n pion kin in doel foar de toer wurde.

Bygelyks

De witen hawwe gjin a-pion, de swarten hawwe pion a7. Toer a1 giet nei a6 en drukt op a7.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenDûbele pionnen

Twa pionnen fan ien side op ien line. Se beskermje inoar net, om't in pion de fjilden fan de oanbuorjende linen kontrolearret.

Bygelyks

De wite pionnen c3 en c4 binne dûbele; gjinien fan harren beskermet de oare.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenIsolearre pion

In pion dy't gjin eigen pionnen op de oanbuorjende linen hat. Yn dizze struktuer hat er beskerming fan stikken nedich, as der op him oanfallen wurdt.

Bygelyks

Wite pion d4 is isolearre: op de linen c en e steane gjin wite pionnen. Pion a2 feroaret dat net.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenFerbûne pionnen

Pionen fan ien side op oanbuorjende linen. By in passende opstelling kin de iene de oare stypje.

Bygelyks

De wite pionnen d4 en e5 binne ferbûn: d4 beskermet e5. Weromlizzende beskerming fan e5 nei d4 is der net.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenPionnekeatling

Pionen fan ien side steane diagonaal en stypje de folgjende pion. De efterste pion is de basis fan de keatling.

Bygelyks

Yn de keatling c3–d4–e5 beskermet pion c3 d4, en d4 beskermet e5. De basis is hjir c3.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenFjouwerkant fan de pion

In geometryske oanwizing foar de jacht fan de kening op in frije pion. Rekkenje mei wa't oan set is, de begjindûbele stap en hindernissen op it paad.

Bygelyks

Nei a4–a5 is it fjouwerkant a5–d5–d8–a8. De swarte kening f4 stiet derbûten en berikt dy pion net op 'e tiid sûnder oare hindernissen.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenRuil fan stikken

In folchoarder fan wjersidige slaggen. Beoardielje net allinne de fuorthelle stikken, mar ek de posysje nei it folsleine antwurd fan de tsjinstanner.

Bygelyks

Wite toer d1 nimt toer d8 mei skaak; de swarte kening e8 kin antwurdzje mei Kxd8. Beide tuorren binne fuorthelle.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenTempo

Tempo is ien set as tiidsboarne op it boerd. Ferlykje hoefolle nuttige setten elke side nedich hat foar har plan.

Bygelyks

Ng1–f3 ûntwikkelet it hynder yn ien set en jout de beurt oan swart. Weromgean nei g1 freget noch ien wite set.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
SkakenFjildkoördinaten

De letter a–h jout de line oan, it sifer 1–8 de rige. De koördinaten feroarje net as it boerd draaid wurdt.

Bygelyks

De notaasje e2–e4 betsjut de oergong fan fjild e2 nei e4; de letter e bliuwt, it nûmer fan de rige feroaret.

Op it boerd útlizzeNei it sykjen yn it wurdboek ↑
Regels om it foarbyld te kontrolearjenFIDE: Laws of Chess
Redaksje DUEL64

Auteursferklearrings binne taret mei help fan KI. Keppelings njonken de foarbylden helpe de regels nei te gean en fierder te learen.

In flater melde
AS DO PAS BEGJINST

Fan dyn earste stap nei dyn eigen idee

Lês, sjoch in foarbyld en besykje it op it boerd.

  1. 01
    Hoe spylst skaak: opstelling, stikken en dyn earste partij7 min · boerdfoarbyld
  2. 02
    Earste skaaksetten: it sintrum en de ûntwikkeling fan stikken3 min · boerdfoarbyld
  3. 03
    Rochade: wannear't se jildich is en wêrom't de kening ferpleatst wurdt3 min · boerdfoarbyld
SKAKEN · 7 MIN

Hoe spylst skaak: opstelling, stikken en dyn earste partij

Stel it boerd op, lear de setten en it slaan fan elk stik en ferken dêrnei skaak, bysûndere setten en in folslein iepeningsfoarbyld.

Earste stappen
SKAKEN · 3 MIN

Earste skaaksetten: it sintrum en de ûntwikkeling fan stikken

In dúdlik iepeningsplan: beset it sintrum, ûntwikkelje hynders en lopers, en kontrolearje it antwurd fan dyn tsjinstanner. Ferkenne in foarbyld op it boerd.

Earste stappen
SKAKEN · 3 MIN

Rochade: wannear't se jildich is en wêrom't de kening ferpleatst wurdt

Rochade oan de keningsside en oan de dameside: beweging fan kening en toer, oanfallen fjilden en it behâlden fan rochaderjochten. Besykje it op it boerd.

Regels en it plannen
SKAKEN · 3 MIN

De hynderfoarke: twa doelwiten yn ien set sjen

Fyn in hynderfoarke, kontrolearje it antwurd, en ûnderskied in materiaalwinst fan in oantreklike mar nutteleaze dûbele oanfal. In foarbyld fan trije setten.

Taktyk
SKAKEN · 3 MIN

Skaakmat en pat: gjin setten betsjut net altyd in oerwinning

Skaak, jildige antwurden en de fal mei de ekstra dame ferklearje it ferskil tusken skaakmat en pat. Jou toerskaakmat op it foarbyldboerd.

It spul beëinigje
SKAKEN · 3 MIN

En passant: wêrom't in pion fan it oanbuorjende fjild ferdwynt

Fiif setten ferklearje wannear't en passant beskikber is, hokker pion fuorthelle wurdt, en wêrom't de kâns net foar letter bewarre wurde kin.

Regels
SKAKEN · 3 MIN

Pionpromoasje: wannear't in hynder nuttiger is as in dame

De fjouwer promoasjekarren en in foarke fan it nije hynder. Kontrolearje de skaak, it antwurd fan de kening en de dêrop folgjende slach op de dame.

Taktyk
SKAKEN · 3 MIN

Fêstpinningen: wêrom't in hynder gewoane setten hat mar gjin jildige

Fyn de line toer–hynder–kening en nim in absolute fêstpinning wei. In stelling stap foar stap leit út wêrom't in set ferbean is en wêrom't dat feroaret.

Taktyk
SKAKEN · 3 MIN

Mij hingjende stikken: kontrolearje bedrigingen foar'tst setst

In koarte wurkwize foar skaak, slagen en antwurden fan de tsjinstanner. Fergelykje in net ferdigene hynder mei in ferlykbere stelling dêr't in pion it beskermet.

Strategy en oefenjen
SKAKEN · 3 MIN

De aktive kening en de opposysje

Lear hoe't in kening in pion yn it einspul stypet: opposysje, waans beurt it is, en in spylber foarbyld. Oefenje it idee yn DUEL.

Strategy en oefenjen
SKAKEN · 3 MIN

Frije pionnen en de regel fan it fjouwerkant

Kin de kening in frije pion ynhelje? Lear de regel fan it fjouwerkant en spylje op it boerd fan DUEL in wedrin nei, hielendal oant de promoasje.

Strategy en oefenjen

De biblioteek groeit mei DUEL. De damartikels behannelje Russysk damjen op in 8×8-boerd; oare farianten hawwe oare regels.

Ruslan · No LimitsRSS / Atom
DUEL.

Skaken & Russysk damjen

Laden…