Erkən tarix haqqında nə məlumdur
IDF-in tarixi icmalı Avropa dama inkişafını alkerk və xanalı lövhəyə keçidlə bağlayır. Belə icmal yenidənqurmaları oyunların qohumluğunu görməyə kömək edir, lakin bütün müasir variantların ixtira olunmasının etibarlı tarixini vermir.
Qədim lövhə və ya dairəvi fişkələrin təsviri özlüyündə onların üzərində bu günkü rus və ya beynəlxalq dama qaydaları ilə oynandığını sübut etmir. Buna görə burada qədimliyin «ilk damaçısı» və oyunun dəqiq doğum günü yoxdur.
Mənbələr: IDF · damanın tarixi icmalı
Qaydalar fərqli istiqamətlərdə inkişaf edirdi
Ümumi ideya ölkələr arasında keçir və dəyişirdi. Lövhənin ölçüsü, damkanın uzaqlığı və vurma seçimi variantların fərqləndirici əlamətləri oldu. Hətta 64 xanadakı iki oyun eyni mövqedə fərqli həllər tələb edə bilər.
Braziliya versiyası beynəlxalq damanın əsas prinsiplərini kiçik lövhəyə keçirir. Rus versiyası çevrilmənin və vurma seriyası seçiminin öz xüsusiyyətlərini saxlayır. Ölkə adı qaydalar ənənəsini tanımağa kömək edir, lakin iştirakçıların milliyyətini məhdudlaşdırmır.
Mənbələr: FMJD · dama variantları atlası · IDF · dama-64-ün rəsmi qaydaları
Beynəlxalq idmanın sənədləşdirilmiş mərhələləri
FMJD tarixinə görə, Amyendə beynəlxalq turnir 1885-ci ildə keçirilib. 1947-ci ilin sentyabrında Fransa, Niderland, Belçika və İsveçrə federasiyaları Parisdə beynəlxalq təşkilat yaratdılar; onun vəzifəsi dünya çempionatlarını qaydaya salmaq idi.
Bu, beynəlxalq yarışların təşkili tarixidir, damanın yaranma tarixi deyil. Sonralar ayrı yaş və qadın yarışları, fərqli vaxt nəzarətləri və beynəlxalq təqvim dövrləri yarandı.
Mənbələr: FMJD · federasiyanın tarixi
Arxivləri nə üçün ayrı oxumaq lazımdır
FMJD və IDF fərqli təşkilatlardır. Burada FMJD-nin beynəlxalq dama-100 xətti və IDF-in dama-64 yarışları ayrı göstərilib. «Dama üzrə dünya çempionu» adı dəqiqləşdirmə olmadan dəqiq qeyd üçün kifayət etmir.
Arxivdə dörd şeyi yoxla: oyun variantı, lövhənin ölçüsü, iştirakçıların kateqoriyası və vaxt nəzarəti. Dünya Kubokunun qalibi, klassikada dünya çempionu və blits üzrə çempion fərqli nəticələrdir, hətta onları bir nəfər əldə etsə belə.
Mənbələr və yoxlama
Mətnlər DUEL-in redaksiya şərhidir. Turnir nəticələri göstərilən rəsmi nəşrlərlə tutuşdurulub.